Việc chăm sóc trẻ sơ sinh tháng đầu tiên, nhất là đối với những người lần đầu làm mẹ chắc chắn sẽ không khỏi bối rối và gặp rất nhiều khó khăn. Tuy nhiên, để có được cách chăm sóc tốt nhất cho bé trước tiên mẹ cần biết được đặc điểm cơ thể của các bé.
Bài viết dưới đây sẽ là một số thông tin về đặc điểm của trẻ sơ sinh và cách chăm sóc cụ thể cho các mẹ cùng tham khảo:
1. Đặc điểm của trẻ sơ sinh tháng đầu tiên
– Trọng lượng: Sau khi sinh, vào tuần đầu tiên bé chưa kịp thích nghi với môi trường bên ngoài và việc bú mẹ để nạp dinh dưỡng thay vì tự cung cấp thông qua đường dây rốn như khi còn trong bụng mẹ. Do đó, nếu bé sút vài lạng trong tuần đầu tiên mẹ cũng không nên quá lo lắng, từ tuần thứ 2 cân nặng của bé sẽ ổn định và tăng trở lại.
Theo các chuyên gia, mức tăng phù hợp cho trẻ sơ sinh trong tháng đầu tiên là khoảng 600 gam.
– Nhận thức: Bằng bản năng, khi vừa sinh ra, tiếp da với mẹ bé đã có khả năng tự bú vú. Tuy nhiên, tuy nhiên phải sang tuần thứ 3 khi đói mà không có núm vú mẹ bé mới biết tự bú các ngón tay của mình. Vì vậy, sang tuần thứ 3 mẹ có thể nhận biết được khi nào bé đói thông qua việc bú tay.
Thị giác của trẻ sơ sinh trong tháng đầu tiên còn hạn chế
– Giác quan: Vào tuần đầu tiên tầm nhìn của trẻ còn rất hạn chế, bé chỉ nhìn được rõ ở khoảng cách khoảng 20 – 35 cm. Nếu muốn bé làm quen với khuôn mặt mẹ, hãy ghé sát với mặt bé và trò chuyện nhiều cùng bé.
Trong 2 tuần đầu của tháng đầu tiên, các bé thường có thói quen nhìn vào lông mày, đường viền tóc hoặc đôi môi của mẹ thay vì nhìn vào mắt. Khi bé đã quen dần với giọng nói, khuôn mặt của mẹ bé sẽ dần chuyển qua thích thú với việc trao đổi bằng ánh mắt. Vào 2 tuần cuối, trẻ thường bị thu hút bởi các vật thể sáng, chuyển động, có độ tương phản cao hay đen trắng…
– Thói quen: Không chỉ tháng đầu tiên mà kể cả 3, 4 tháng sau đó, các bé sơ sinh dành phần lớn thời gian để ngủ. Bé chỉ thức dậy, quấy khóc khi đói hoặc đi vệ sinh.
Trẻ sơ sinh tháng đầu tiên dành phần lớn thời gian để ngủ
Vào tuần đầu, hình thức giao tiếp của bé chủ yếu là nhìn và khóc, bước sang tuần thứ 2 bé có thể nhận biết được giọng nói của mẹ, thích được mẹ âu yếm, ôm hôn và vuốt ve.
2. Những lưu ý mẹ cần nhớ để chăm sóc trẻ sơ sinh tháng đầu tiên
– Sữa mẹ là nguồn dinh dưỡng duy nhất và tốt nhất cho trẻ sơ sinh 1 tháng tuổi, không cho bé ăn/uống thêm bất kỳ thứ nào khác, kể cả nước lọc. Đối với những mẹ thiếu sữa, các mẹ cần tuân thủ đúng quy trình pha sữa để tránh hiện tượng tiêu chảy
– Xương trẻ sơ sinh còn yếu nên khi ẵm bồng, mẹ cần chú ý ôm con sát vào lòng, dùng tay đỡ đầu, cổ, lưng và mông. Để tăng sự gần gũi, gắn kết giữa mẹ và bé mẹ nên có các hành động vuốt ve, âu yếm và tương tác bằng mắt với bé
Trẻ sơ sinh thích được ôm ấp, vỗ về
– Khi đặt bé, mẹ cần chú ý đặt xuống chỗ phẳng, êm, có nệm không quá mềm và lún vì nệm mềm có thể làm ảnh hưởng xấu tới xương của con
– Không bế xốc, rung lắc hoặc đưa nôi, đưa võng quá mạnh làm tổn thương xương, não của bé
– Quấn tã cho bé trong những ngày đầu tiên cũng rất cần thiết vì sẽ giúp bé có cảm giác an toàn giống như khi còn trong bụng mẹ, tránh bị giật mình khi ngủ. Tuy nhiên, mẹ cần chú ý chọn tã êm, không quá dày và nên quấn lỏng để bé được thoải mái
– Khi còn ở trong bụng mẹ, môi trường, nhiệt độ luôn duy trì ổn định, tuy nhiên khi vừa ra bên ngoài nhiệt độ thay đổi liên tục. Vì vậy, mẹ cần thường xuyên kiểm tra thân nhiệt cho trẻ, có thể bớt áo nếu nóng hoặc quàng khăn, đeo tất thêm cho bé nếu lạnh.
Hoài Anh
